{"id":2358,"date":"2022-12-07T20:47:05","date_gmt":"2022-12-07T20:47:05","guid":{"rendered":"https:\/\/chrystus.pl\/?p=2358"},"modified":"2022-12-07T20:47:08","modified_gmt":"2022-12-07T20:47:08","slug":"patriarcha-maximus-v","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/patriarcha-maximus-v\/","title":{"rendered":"Patriarcha Maximus V"},"content":{"rendered":"

\u017divotopisn\u00e9 \u00fadaje
Urodzi\u0142 si\u0119 26 pa\u017adziernika 1897 roku w Sinope nad Morzem Czarnym i by\u0142 synem Eleftheriosa i Catherine Vaportzis. Jego wujem by\u0142 metropolita Kirillos Mumtzis z Mytilene. Po uko\u0144czeniu studi\u00f3w w ojczy\u017anie zapisa\u0142 si\u0119 do Szko\u0142y Teologicznej w Halki, kt\u00f3r\u0105 uko\u0144czy\u0142 po rocznej przerwie spowodowanej I wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 w 1919 roku prac\u0105 „The Election of the Patriarchs of Constantinople in the Byzantine Era”. Zosta\u0142 wy\u015bwi\u0119cony na diakona 16 maja 1918 r., a na starszego w Nowy Rok 1928, otrzymuj\u0105c jednocze\u015bnie tytu\u0142 archimandryty.<\/p>\n\n\n\n

Velekn\u011bz
Metropolitou filadelfsk\u00fdm byl zvolen 8. \u00fanora 1930 a metropolitou chalcedonsk\u00fdm 28. \u010dervna 1932.<\/p>\n\n\n\n

Po \u015bmierci patriarchy Photiosa II w 1935 r. preferowanym nast\u0119pc\u0105 by\u0142 Maximos, jednak po interwencji w\u0142adz tureckich jego imi\u0119 zosta\u0142o usuni\u0119te z listy kandydat\u00f3w. Podczas II wojny \u015bwiatowej by\u0142 dwukrotnie aresztowany przez w\u0142adze tureckie, a za drugim razem (20 stycznia 1943 r.) zosta\u0142 wywieziony na kilka miesi\u0119cy do Prus.<\/p>\n\n\n\n

Vzhledem k pokro\u010dil\u00e9mu v\u011bku patriarchy Benjamina ho Maximos zastupoval v mnoha administrativn\u00edch \u00fakolech a byl st\u00e1l\u00fdm \u010dlenem patriarch\u00e1ln\u00ed synody.<\/p>\n\n\n\n

Patriarcha
W lutym 1946 roku zmar\u0142 patriarcha Benjamin. Dzie\u0144 po jego pogrzebie, 20 lutego, Maksymin zosta\u0142 wybrany przez Synod Patriarchalny na patriarch\u0119 ekumenicznego. Warto zauwa\u017cy\u0107, \u017ce rz\u0105d turecki zachowa\u0142 neutralne stanowisko, nie tworz\u0105c przeszk\u00f3d dla jego wyboru, jak to mia\u0142o miejsce poprzednim razem. Wydawa\u0142o si\u0119 zreszt\u0105, \u017ce klimat mi\u0119dzy w\u0142adzami tureckimi a patriarchatem uleg\u0142 zmianie. Wska\u017anikiem poprawy sytuacji w tym czasie by\u0142a wizyta \u00f3wczesnego prezydenta Republiki Tureckiej Ismeta Inonu w Szkole Teologicznej w Halki, gdzie zosta\u0142 serdecznie przyj\u0119ty przez \u00f3wczesnego dyrektora, metropolit\u0119 Chrysostomosa z Neocaesarei i student\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

U\u017e v prvn\u00edch m\u011bs\u00edc\u00edch sv\u00e9ho patriarch\u00e1tu se Maximos sna\u017eil o to, aby po\u017e\u00e1r<\/a> tureck\u00e9ho tisku kv\u016fli jeho kontakt\u016fm s ruskou pravoslavnou c\u00edrkv\u00ed, kter\u00e9 byly interpretov\u00e1ny jako nep\u0159\u00edm\u00e1 podpora Sov\u011btsk\u00e9ho svazu. Zd\u00e1 se, \u017ee podobn\u00e1 podez\u0159en\u00ed m\u011bli i ameri\u010dt\u00ed a brit\u0161t\u00ed diplomat\u00e9. Zd\u00e1 se, \u017ee pln\u011b nepochopil zm\u011bnu vztah\u016f po v\u00e1lce a jeho neuv\u00e1\u017een\u00e1 prohl\u00e1\u0161en\u00ed ponech\u00e1vala prostor pro interpretaci jako prorusk\u00e1.<\/p>\n\n\n\n

Nemoc
Koncem roku 1946 se u patriarchy za\u010daly projevovat p\u0159\u00edznaky m\u00edrn\u00e9 melancholie. Po n\u011bjak\u00e9 dob\u011b patriarcha vyj\u00e1d\u0159il \u00famysl rezignovat, p\u0159i\u010dem\u017e z tureck\u00fdch kruh\u016f pros\u00e1kly informace, \u017ee pokud u n\u011bj bude diagnostikov\u00e1na smrteln\u00e1 nemoc, m\u011bl by b\u00fdt okam\u017eit\u011b<\/a> odvolat a vybrat n\u00e1stupce. \u0158eck\u00fd velvyslanec Pericles Skeferis informoval \u0159eck\u00e9 ministerstvo zahrani\u010d\u00ed o patriarchov\u00fdch z\u00e1m\u011brech a \u0159eck\u00e1 vl\u00e1da doporu\u010dila vy\u010dkat.<\/p>\n\n\n\n

W celu odzyskania si\u0142 postanowiono przenie\u015b\u0107 patriarch\u0119 do jego letniej rezydencji w Halki, a nast\u0119pnie, w maju 1947 roku, do Aten. W ten spos\u00f3b, w towarzystwie trzech cz\u0142onk\u00f3w swojej \u015bwity, przyby\u0142 poci\u0105giem ze stacji Sikertzi w Pythio na Evrosie, sk\u0105d zosta\u0142 przewieziony motorem do Alexandroupolis, gdzie przyj\u0119li go biskupi Fthiotidy Ambrosios i Attyki oraz Megaridos Iakovos, reprezentuj\u0105cy Ko\u015bci\u00f3\u0142 Grecji. Nast\u0119pnie wraz ze swoj\u0105 \u015bwit\u0105 wsiad\u0142 na pok\u0142ad greckiego niszczyciela „Kreta” p\u0142yn\u0105cego do Pireusu, gdzie wyp\u0142yn\u0105\u0142 o 13:30 21 maja 1947 roku, w\u015br\u00f3d sza\u0142u podnoszenia flagi, syczenia zadokowanych statk\u00f3w, radosnego bicia w dzwony i wiwat\u00f3w mieszka\u0144c\u00f3w Pireusu zgromadzonych wok\u00f3\u0142 portu. Tam zosta\u0142 przyj\u0119ty przez Aleksandra Papagosa, arcybiskupa Damascena, gabinet itp. a nast\u0119pnie uda\u0142 si\u0119 do Kifissii, gdzie si\u0119 osiedli\u0142. Leczenie, kt\u00f3re nast\u0105pi\u0142o, jest scharakteryzowane jako pobie\u017cne i niezorganizowane, i z tego wnioskuje si\u0119, \u017ce rz\u0105d grecki by\u0142 prawdopodobnie bardziej zainteresowany przekonaniem patriarchy do rezygnacji ni\u017c jego wyzdrowieniem.<\/p>\n\n\n\n

Navzdory siln\u00fdm zv\u011bstem o jeho rezignaci b\u011bhem l\u00e9\u010dby v At\u00e9n\u00e1ch se patriarcha Maximos v srpnu t\u00e9ho\u017e roku vr\u00e1til do Konstantinopole, ani\u017e by se rozhodl rezignovat.<\/p>\n\n\n\n

Procesy
Patriarchova dlouhodob\u00e1 nemoc a intenzivn\u00ed spekulace o jeho n\u00e1stupci vytvo\u0159ily ve Fanaru konfliktn\u00ed atmosf\u00e9ru. \u0158eck\u00e1 vl\u00e1da po konzultaci s vl\u00e1dou USA pokra\u010dovala v hled\u00e1n\u00ed nov\u00e9 \"siln\u00e9 osobnosti\" s jasnou \"protiruskou\" orientac\u00ed, kter\u00e1 by mohla patriarch\u00e1t p\u0159em\u011bnit v \"antikomunistickou ba\u0161tu\", co\u017e by odpov\u00eddalo i kvalit\u00e1m tureck\u00e9 politiky. \u0158eck\u00e1 vl\u00e1da se nakonec rozhodla pro kandidaturu Athenagory, kter\u00fd si \u010dasem z\u00edskal podporu hierarch\u016f i zahrani\u010dn\u00edch vl\u00e1d. Ankara a tureck\u00fd tisk Athenagor\u016fv n\u00e1vrh podpo\u0159ily a dokonce jej ozna\u010dily za \"v\u011brn\u00e9ho p\u0159\u00edtele Turecka\".<\/p>\n\n\n\n

Reakcje jednak metropolit\u00f3w patriarchatu, gdy zacz\u0119\u0142y by\u0107 znane posuni\u0119cia wspomnianych rz\u0105d\u00f3w, by\u0142y zdecydowane. Na czele reaguj\u0105cych hierarch\u00f3w, kt\u00f3rzy dostrzegli zewn\u0119trzn\u0105 manipulacj\u0119 patriarchatem, stali metropolici Derki Joachim, Laodycei Maksymos, Neocaesarei Chryzostomos, Pergamum Adamantios, Sardei Maksymos i Chaldii Kirillos, kt\u00f3rzy w odpowiedzi na uwagi przedstawicieli Aten o konieczno\u015bci wymiany patriarchy, z powodu choroby, broni\u0105c niezale\u017cno\u015bci Patriarchatu, odpowiedzia\u0142, \u017ce wiele razy w swojej d\u0142ugiej historii Patriarchat stawa\u0142 w obliczu podobnych sytuacji, kt\u00f3re sam zdo\u0142a\u0142 przezwyci\u0119\u017cy\u0107, dlatego te\u017c nie ma potrzeby, aby czynniki zewn\u0119trzne mia\u0142y wp\u0142yw na wewn\u0119trzne ustalenia.<\/p>\n\n\n\n

Sou\u010dasn\u011b pokra\u010doval tlak \u0159eck\u00e9 vl\u00e1dy a kruh\u016f ve Fanaru, aby Maximos odstoupil. V roce 1948, pravd\u011bpodobn\u011b aby odvr\u00e1til obvin\u011bn\u00ed z rusofilstv\u00ed, odm\u00edtl p\u0159ipojit \u010ceskoslovenskou c\u00edrkev k Moskevsk\u00e9mu patriarch\u00e1tu, jak po\u017eadoval pra\u017esk\u00fd arcibiskup Savatij.<\/p>\n\n\n\n

Rezignace a smrt
Dne 18. \u0159\u00edjna 1948 nakonec odstoupil a pot\u00e9, co \u0159eck\u00e1 a tureck\u00e1 vl\u00e1da up\u0159ednostnily Athenagorovu volbu na patriarch\u00e1ln\u00ed stolec. Tvrd\u00ed se, \u017ee jeho nemoc byla z\u00e1minkou, kter\u00e1 ho m\u011bla donutit k rezignaci, a \u017ee skute\u010dn\u00fdm d\u016fvodem byly zv\u011bsti o jeho vazb\u00e1ch na ruskou c\u00edrkev, a tedy na Sov\u011btsk\u00fd svaz.<\/p>\n\n\n\n

Ponechal si titul prezidenta Efezu, kter\u00fd mu ud\u011blil patriarch\u00e1ln\u00ed koncil. V roce 1971 onemocn\u011bl akutn\u00edm z\u00e1n\u011btem pr\u016fdu\u0161ek a zem\u0159el ve \u0160v\u00fdcarsku na Nov\u00fd rok 1972. Jeho t\u011blo bylo p\u0159evezeno do Konstantinopole, kde byl s poctami poh\u0159ben na n\u00e1dvo\u0159\u00ed patriarch\u00e1ln\u00edho kl\u00e1\u0161tera Zoodochos Pigi Baluklis.<\/p>\n\n\n\n

V dopise z 25. 5. 1962 (kter\u00fd byl pozd\u011bji publikov\u00e1n v pravoslavn\u00e9m tisku (sv. 191-192, 1. a 15. 8. 1973) obvinil svr\u017een\u00fd Maximos V. Athenagora z podvodu, kter\u00fdm ho sesadil, zejm\u00e9na z ekumenick\u00fdch p\u0159edeher.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dane biograficzneUrodzi\u0142 si\u0119 26 pa\u017adziernika 1897 roku w Sinope nad Morzem Czarnym i by\u0142 synem Eleftheriosa i Catherine Vaportzis. Jego wujem by\u0142 metropolita Kirillos Mumtzis z Mytilene. Po uko\u0144czeniu studi\u00f3w w ojczy\u017anie zapisa\u0142 si\u0119 do Szko\u0142y Teologicznej w Halki, kt\u00f3r\u0105 uko\u0144czy\u0142 po rocznej przerwie spowodowanej I wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 w 1919 roku prac\u0105 „The Election of …<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_faqm_faq_html":"","_faqm_faq_schema":"","_faqm_schema_mode":"","_faqm_enabled":false,"_faqm_html_hash":"","_faqm_body_hash":"","footnotes":""},"categories":[33],"tags":[],"class_list":["post-2358","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kosciol"],"yoast_head":"\nPatriarcha Maximus V - Chrystus<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Dane biograficzneUrodzi\u0142 si\u0119 26 pa\u017adziernika 1897 roku w Sinope nad Morzem Czarnym i by\u0142 synem Eleftheriosa i Catherine Vaportzis. Jego wujem by\u0142\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/patriarcha-maximus-v\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"cs_CZ\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Patriarcha Maximus V - Chrystus\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Dane biograficzneUrodzi\u0142 si\u0119 26 pa\u017adziernika 1897 roku w Sinope nad Morzem Czarnym i by\u0142 synem Eleftheriosa i Catherine Vaportzis. Jego wujem by\u0142\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/patriarcha-maximus-v\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Chrystus\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-12-07T20:47:05+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-12-07T20:47:08+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Samarytanka\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napsal(a)\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Samarytanka\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Odhadovan\u00e1 doba \u010dten\u00ed\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"6 minut\" \/>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Patriarcha Maximus V - Kristus","description":"\u017divotopisn\u00e1 dataNarodil se 26. \u0159\u00edjna 1897 v Sinop\u011b u \u010cern\u00e9ho mo\u0159e jako syn Eleftheriose a Catherine Vaportzisov\u00fdch. Jeho str\u00fdc byl","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/patriarcha-maximus-v\/","og_locale":"cs_CZ","og_type":"article","og_title":"Patriarcha Maximus V - Chrystus","og_description":"Dane biograficzneUrodzi\u0142 si\u0119 26 pa\u017adziernika 1897 roku w Sinope nad Morzem Czarnym i by\u0142 synem Eleftheriosa i Catherine Vaportzis. Jego wujem by\u0142","og_url":"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/patriarcha-maximus-v\/","og_site_name":"Chrystus","article_published_time":"2022-12-07T20:47:05+00:00","article_modified_time":"2022-12-07T20:47:08+00:00","author":"Samarytanka","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napsal(a)":"Samarytanka","Odhadovan\u00e1 doba \u010dten\u00ed":"6 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/chrystus.pl\/patriarcha-maximus-v\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chrystus.pl\/patriarcha-maximus-v\/"},"author":{"name":"Samarytanka","@id":"https:\/\/chrystus.pl\/#\/schema\/person\/e2e742452b8b7b2bcd23ea180671d27a"},"headline":"Patriarcha Maximus V","datePublished":"2022-12-07T20:47:05+00:00","dateModified":"2022-12-07T20:47:08+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/chrystus.pl\/patriarcha-maximus-v\/"},"wordCount":1011,"publisher":{"@id":"https:\/\/chrystus.pl\/#organization"},"articleSection":["Ko\u015bci\u00f3\u0142"],"inLanguage":"cs"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/chrystus.pl\/patriarcha-maximus-v\/","url":"https:\/\/chrystus.pl\/patriarcha-maximus-v\/","name":"Patriarcha Maximus V - Kristus","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chrystus.pl\/#website"},"datePublished":"2022-12-07T20:47:05+00:00","dateModified":"2022-12-07T20:47:08+00:00","description":"\u017divotopisn\u00e1 dataNarodil se 26. \u0159\u00edjna 1897 v Sinop\u011b u \u010cern\u00e9ho mo\u0159e jako syn Eleftheriose a Catherine Vaportzisov\u00fdch. Jeho str\u00fdc byl","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/chrystus.pl\/patriarcha-maximus-v\/#breadcrumb"},"inLanguage":"cs","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/chrystus.pl\/patriarcha-maximus-v\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/chrystus.pl\/patriarcha-maximus-v\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/chrystus.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Patriarcha Maximus V"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/chrystus.pl\/#website","url":"https:\/\/chrystus.pl\/","name":"Kristus","description":"B\u016fh, Maria, Je\u017e\u00ed\u0161, p\u0159ij\u00edm\u00e1n\u00ed a dal\u0161\u00ed informace","publisher":{"@id":"https:\/\/chrystus.pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/chrystus.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"cs"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/chrystus.pl\/#organization","name":"Christ.pl","url":"https:\/\/chrystus.pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"cs","@id":"https:\/\/chrystus.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/chrystus.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/chrystus-bog-maryja-komunia-bierzmowanie.jpg","contentUrl":"https:\/\/chrystus.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/chrystus-bog-maryja-komunia-bierzmowanie.jpg","width":1920,"height":1280,"caption":"Chrystus.pl"},"image":{"@id":"https:\/\/chrystus.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/chrystus.pl\/#\/schema\/person\/e2e742452b8b7b2bcd23ea180671d27a","name":"Samarit\u00e1nka"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2358","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2358"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2358\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2358"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2358"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/chrystus.pl\/cs\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2358"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}